Jump to content

Saul Msane

E tswa ho Wikipedia
Moifo wa 1914 wa South African Native National Congress ho ya Brithani (LR: Walter Rubusana, Thomas Mapikela, Saul Msane, John Dube, le Sol Plaatje ).

Saul Msane e ne e le radipolotiki wa Afrika Borwa le setsebi sa kelello, setho se hlahelletseng sa Kereke ya Wesleyan Methodist le mohlophisi ya koranta. E ne e le e mong oa litho tse thehileng African National Congress mme e bile Mongodi Kakaretso wa yona ho tloha ka 1917 ho isa ho 1924. [1] [2]

Bophelo ba bonyaneng

[fetola | fetola mohloli]

Msane o hlahetse Edendale ka selemo sa 1851 sebakeng seo kajeno e leng profinse ya KwaZulu-Natala ya Afrika Borwa. [3] Ntat'ae, Matthew (hoo e ka bang ka dilemong tsa bo1816 ho isa ho 1904), o hlahetse mme a lula Zululand hoo e ka bang nakong eo Morena Shaka Zulu a neng a busa. E ne e le tichere pakeng tsa 1882 le 1892 mme a etella pele sehlopha sa khaere ya maZulu ho ya London selemong sa ho qetela. Msane o sebelitse e le mookameli oa sehlopha Salisbury le Jubilee Mine Johannesburg ho tloha ka 1895 ho isa ho selemong sa 1914. [4]

Mohlophisi le radipolotiki

[fetola | fetola mohloli]

Ka selemo sa 1896 Msane o ile a qala koranta ya Imvo . Koranta ya Natal e neng e hlophisoa ke Solomon Khumalo, e ne e nkwa e le mohanyetsi ya koranta ya John Teng Jabavu ka nako eo. Koranta ena e ne e hatisoa Johannesburg le Natal, mme Msane o ne a ntse a sebeletsa ho e etsa koranta ea naha.

Ka 1910 Msane o ile a sebelisana le Levi Thomas Mvabaza mme a qala Umlomo wa Bantu (Molomo wa Batho). Sepheo sa Umlomo e ne e le ho "kopanya merabe yohle ya Maafrika hore e be setjhaba se le seng." [5]

Hang ha e se e le mohlophisi, Msane o ile a qosoa ka ho ba mohanyetsi mme a lelekoa. Sebokeng se seng sa Congress Kroonstad, Msane o ile a phephetsa John Dube phatlalatsa ka mokgwa oa hae oa ho laola lichelete tsa mokha. Ka 1912 o ile a ea kopanong ea pele ea SANNC Bloemfontein, moo e neng e le e mong oa libui. Kamora ho thehwa ha SANNC, koranta ea hae, Umlomo wa Bantu, le dikoranta tse ling di ile tsa theha Batho Batho, e ileng ya fetoha koranta ea semmuso ea SANNC. [6]

O hlokahetse lapeng la Ngaka Tittlestad, Nkandla, KwaZulu-Natala ka la 6 Pudungwana 1919. [ <span title="This claim needs references to reliable sources. (June 2015)">ho hlokahala qotso</span> ]

  1. Irvine, Keith, ed. (1995). "Saul Msane". The Encyclopaedia Africana Dictionary of African Biography (In 20 Volumes). Vol. 3: South Africa- Botswana-Lesotho-Swaziland. Algonac, Michigan: Reference Publications. Archived from the original on 10 May 2012.
  2. "Secretary General". African National Congress. Archived from the original on 8 October 2014. Retrieved 21 October 2014.
  3. https://www.news24.com/indondo-honours-one-of-anc-founders-20150909
  4. https://ukzn.ac.za/wp-content/noticeFiles/The_life_and_times_of__Saul_MayiMayi_Msane.pdf
  5. https://revolutionarypapers.org/teaching-tool/early-south-african-black-press/
  6. https://www.thejournalist.org.za/pioneers/tracking-saul-mayimayi-msanes-roots/