Thabo Mbeki
Thabo Mvuyelwa Mbeki (Sexhosa: [tʰaɔ mbɛːkɓi]; ya hlahileng ka la 25 Phuptjane 1942, ke radipolotiki wa naha ya Afrika Borwa eo e neng e le mopresidente wa bobedi wa Afrika Borwa ho tloha ka la 14 Phuptjane selemong sa 1999 ho isa la 24 Lwetse selemong sa 2008, ha a ne a itokolla mosebetsing ka kopo ya mokga wa hae wa khonkerese ya Africa. National Congress (ANC). Pele ho moo, e ne e le motlatsi wa mopresidente tlasa Nelson Mandela pakeng tsa selemo sa 1994 le sa 1999.
Mora wa Govan Mbeki, mohlalelefi ya tummeng wa ANC, Mbeki o bile le seabo dipolotiking tsa ANC ho tloha ka selemo sa 1956, ha a ne a kenela ANC Youth League, mme esale e le setho sa Komiti ya Phethahatso ya Naha ho tloha ka selemo sa 1975. O hlahetse Transkei, o ile a tloha. Afrika Borwa ya dilemo tse mashome a mabedi ho kena yunibesithing ya Engelane, mme e qetile dilemo tse ka bang mashome a mararo e leleketswe kantle ho naha, ho fihlela ANC e se e thibetswe ka selemo sa 1990. O ile a phahamisetsa mokgatlong karolong ya ona ya tlhahisoleseding le phatlalatso le jwalo ka motshehetsi wa Oliver Tambo, empa hape e ne e le motho ya nang le boiphihlelo, diplomate ya sebetsang jwalo ka moemedi wa semmuso wa ANC dibakeng tse mmalwa tsa yona tsa Afrika. E ne e le mmuedi wa pele le moetapele wa dipuisano tsa bodiplomate tse ileng tsa lebisa dipuisanong tsa ho fedisa apartheid. Kamora dikgetho tsa pele tsa demokrasi Afrika Borwa ka selemo sa 1994, o ile a kgethelwa ho ba motlatsi wa mopresidente wa naha. Dilemong tse latelang, ho ile ha bonahala hore ke mohlahlami ya kgethilweng wa Mandela, mme o ile a kgethwa a sa hanyetswe e le mopresidente wa ANC ka selemo sa 1997, e leng se ileng sa etsa hore a phahamele bopresidente e le nkgetheng wa ANC dikgethong tsa selemo sa 1999.
Ha e ntse e le motlatsi wa mopresidente, Mbeki o ne a nkuwa e le mohlokomedi wa leano la mmuso la Khōlo, Mesebetsi le Kabo-botjha, le hlahisitsweng ka selemo sa 1996, mme e le mopresidente o ile a tswela pele ho ingodisa ho maano a maholo a moruo, a sa sebetseng hantle mmarakeng. Nakong ya bopresidente ba hae, Afrika Borwa e bile le ho putlama ha sekoloto sa setjhaba, kgaello e fokolang ya tekanyetso, le kgolo e tsitsitseng, e itekanetseng ya moruo. Leha ho le jwalo, leha a ne a bolokile mananeo a fapaneng a demokrasi ya setjhaba, le katoloso e hlokomelehang ya lenaneo la matlafatso ya batho ba batsho moruong, batshwaya - diphoso ba ne ba atisa ho nka maano a Mbeki a moruo e le a neoliberal, a sa nahane ka ho lekaneng bakeng sa merero ya ntshetsopele le kabo botjha.